Newydd i Gredyd Cynhwysol

10. Cyflyrau iechyd neu anableddau

Os oes gennych gyflwr iechyd neu anabledd sy’n eich atal rhag gweithio, neu’n cyfyngu ar faint o waith y gallwch ei wneud, gall Credyd Cynhwysol roi cymorth ariannol a chymorth sy’n gysylltiedig â gwaith i chi.

Asesiadau Gallu i Weithio

Os byddwch yn dweud bod gennych gyflwr iechyd neu anabledd efallai y gofynnir i chi fynychu Asesiad Gallu i Weithio i ddarganfod os yw eich cyflwr iechyd neu anabledd yn effeithio eich gallu i weithio.

Mae 3 canlyniad posib yn deillio o Asesiad Gallu i Weithio. Cewch eich asesu fel un o’r canlynol:

1. Yn ffit i weithio

Mae hyn yn golygu y bydd disgwyl i chi chwilio am waith neu gynyddu eich enillion. Ni fyddwch yn cael unrhyw symiau ychwanegol o Gredyd Cynhwysol oherwydd salwch neu anabledd.

2. Gyda gallu cyfyngedig i weithio

Mae hyn yn golygu, er efallai na fyddwch yn gallu chwilio am waith nawr, gallwch baratoi ar gyfer gwaith gyda’r nod o weithio rywbryd yn y dyfodol.

Os ydych yn gwneud cais am fudd-dal am y tro cyntaf ac erioed wedi cael Asesiad Gallu i Weithio o’r blaen, ni fyddwch yn cael unrhyw symiau ychwanegol o Gredyd Cynhwysol oherwydd salwch neu anabledd.

Fodd bynnag, os cawsoch eich asesu fel cael gallu cyfyngedig i weithio ac rydych wedi bod yn cael budd-dal oherwydd y cyflwr hwnnw yn barhaus cyn 3 Ebrill 2017, byddwch yn derbyn yr elfen gallu cyfyngedig i weithio o Gredyd Cynhwysol – sydd ar hyn o bryd yn £126.11 y mis. Byddwch yn parhau i allu cael y swm ychwanegol hwn os ydych wedi cael seibiant yn eich cais oherwydd enillion a wnaeth barhau am lai na 6 mis.

3. Gyda gallu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith

Mae hyn yn golygu na ofynnir i chi chwilio am waith neu i baratoi am waith.

Cewch eich talu fwy o Gredyd Cynhwysol oherwydd eich salwch neu anabledd. Byddwch yn cael yr elfen gallu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith o Gredyd Cynhwysol – sydd ar hyn o bryd yn £328.32 y mis.

Gyda phob un o’r 3 canlyniadau Asesiad Gallu i Weithio efallai y byddwch yn gymwys i allu gwneud cais am fudd-daliadau eraill, yn cynnwys Lwfans Cyflogaeth a Chymorth dull newydd. Defnyddiwch gyfrifiannell budd-daliadau i ddarganfod beth allech chi ei gael.

Gellir ystyried bod gan rai pobl allu cyfyngedig i weithio neu allu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith heb orfod mynychu Asesiad Gallu i Weithio.

Gwneud cais fel cwpl

Os ydych yn gwneud cais fel cwpl ac mae gan y ddau ohonoch allu cyfyngedig i weithio neu allu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith, bydd eich taliad ar y cyd i’r cartref ond yn cynnwys un swm ychwanegol.

  • Os yw un neu’r ddau ohonoch gyda gallu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith byddwch yn cael y taliad gallu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith.
  • Os yw’r ddau ohonoch gyda gallu cyfyngedig i weithio ac yn cael taliad o fudd-dal oherwydd hyn cyn 3 Ebrill 2017, byddwch yn derbyn  y taliad gallu cyfyngedig i weithio.

Os ydych yn gweithio

Os ydych yn ennill mwy na’r swm cyfatebol a delir am 16 awr o waith yr wythnos ar yr Isafswm Cyflog Cenedlaethol, ni fyddwch yn gallu cael y taliadau gallu cyfyngedig i weithio neu allu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith oni bai eich bod hefyd yn cael Lwfans Byw i’r Anabl (DLA) neu Daliad Annibyniaeth Personol (PIP). Os ydych yn cael DLA neu PIP byddwch yn parhau i fod angen i fynychu Asesiad Gallu i Weithio i asesu os gallwch gael y swm ychwanegol hwn.

Os bydd eich cyflwr yn newid

Mae’n rhaid i chi ddweud wrth Gredyd Cynhwysol os:

  • yw eich cyflwr wedi gwella
  • yw eich cyflwr wedi gwaethygu, neu
  • mae gennych gyflwr iechyd newydd

Os ydych eisoes yn cael Credyd Cynhwysol ac yn datblygu cyflwr iechyd neu’n dod yn anabl, rhaid i chi ddweud wrth yr Adran Gwaith a Phensiynau cyn gynted â phosib. Ni fydd angen i chi newid budd-daliadau. Byddwch yn aros ar Gredyd Cynhwysol a bydd eich Ymrwymiad Hawlydd yn cael ei adolygu i ystyried eich amgylchiadau newydd.

Am fwy o wybodaeth am Asesiadau Gallu i Weithio a sut mae Credyd Cynhwysol yn cefnogi pobl sydd ag anabledd neu gyflwr iechyd, gweler Cyflyrau iechyd, anabledd a Chredyd Cynhwysol.

Symud oddi ar Lwfans Cyflogaeth a Chymorth (ESA)

Os ydych yn symud o Lwfans Cyflogaeth a Chymorth (ESA) i Gredyd Cynhwysol ac eisoes wedi cael eich asesu fel bod â gallu cyfyngedig i weithio neu allu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith, efallai na fydd yn rhaid i chi gymryd yr asesiad eto.

Os oeddech wedi cael yr elfen gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith o fewn ESA, ac nid oes toriad yn eich cais, byddwch yn derbyn y taliad gallu cyfyngedig i weithio o fewn Credyd Cynhwysol.

Os oeddech yn cael yr elfen cymorth o fewn ESA, ac nid oes toriad yn eich cais, byddwch yn derbyn y taliad gallu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith o fewn Credyd Cynhwysol.

Os byddwch yn gwneud cais am Gredyd Cynhwysol tra’n apelio yn erbyn penderfyniad Asesiad Gallu i Weithio sy’n berthnasol i gais ESA blaenorol, ni fyddwch yn gallu dychwelyd i ESA, hyd yn oed os yw eich apel yn llwyddiannus. Byddwch yn aros ar Gredyd Cynhwysol a bydd unrhyw newidiadau perthnasol yn cael eu gwneud i’ch taliadau Credyd Cynhwysol. Bydd unrhyw ôl-daliadau sy’n ddyledus o’ch amser ar ESA yn cael eu talu fel lwmp swm.

Mewn rhai amgylchiadau efallai y gallwch gael ESA ar yr un pryd a Chredyd Cynhwysol, ond bydd hwn yn cael ei dalu fel ESA dull newydd. Am bob £1 a gewch gan ESA dull newydd, bydd eich taliad Credyd Cynhwysol yn cael ei ostwng o £1.

Os oes gan eich Asesiad Gallu i Weithio dyddiad adolygu, bydd angen i chi gael asesiad arall ar yr amser hynny. Os bydd eich iechyd wedi newid ar y pwynt yma, gallai effeithio os gallwch barhau i gael taliad gallu cyfyngedig i weithio neu allu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith.

Salwch terfynol

Efallai y gallech gael arian ychwanegol gan Gredyd Cynhwysol os oes gennych salwch terfynol.

Os ydych yn gwneud cais newydd gallwch roi gwybod i ni wrth i chi wneud cais.

Os ydych yn hawlio Credyd Cynhwysol yn barod ac yn cael diagnosis o salwch terfynol, dylech roi gwybod am hwn fel newid mewn amgylchiadau. Gellir gwneud hyn drwy eich cyfrif Credyd Cynhwysol. Os nad oes gennych gyfrif ar-lein, ffoniwch llinell gymorth Credyd Cynhwysol.

Gallwch hefyd gael rhywun arall i roi gwybod am y newid ar eich rhan. Darganfyddwch fwy am Credyd Cynhwysol os oes gennych salwch terfynol.

Top